Aktualności

Spotkanie regionalne KOO Regionu Łódzkiego

Spotkanie Regionu Łódzkiego KOO 2022.11.05, fot. S. LewandowskiW dniu 5 listopada 2022 r. na terenie Muzeum Lasu i Drewna SGGW w Rogowie odbyło się spotkanie członków Komitetu Ochrony Orłów Regionu Łódzkiego, w którym uczestniczyło 15 osób, w tym 4 po raz pierwszy. Przedstawiono 4 prezentacje. W pierwszej pt.: „Monitoring stanowisk gatunków ptaków strefowych w woj. łódzkim w 2022 r.”, Dariusz Anderwald podsumował prace terenowe w tym sezonie. W sumie bieliki stwierdzono w 29 stanowiskach, sukces odnotowano w 21 gniazdach, które opuściło 40 młodych. Zlokalizowano i zgłoszono do nadleśnictw i RDOŚ w Łodzi w celu objęcia ochroną strefową 10 nowych gniazd. Dwie informacje pochodziły od „sygnalistów”, jednocześnie aktywnych obserwatorów transmisji online na profilu YT KOO. Zaobrączkowano 17 młodych bielików, w tym po raz pierwszy w Łódzkim TROJACZKI w Nadleśnictwie Radomsko. W Nadleśnictwie Skierniewice w gnieździe bielików stwierdzono resztki pisklęcia myszołowa.

W Nadleśnictwie Przedborów 1 młody (ELEKTRON) otrzymał logger GPS-GSM. To pisklę ELEKTRY samicy – z zajętego od ponad 20 lat rewiru – która  także jest wyposażona w logger od 2021 roku. Samica opuściła wtedy swój rewir z gniazdem i została niegroźnie porażona prądem w odległości 90 km od gniazda. Bieliki gnieździły się na sosnach i olchach. Szacuje się, że w województwie łódzkim gniazduje około 35-40 par tego gatunku.W minionym sezonie skontrolowano 30 gniazd bociana czarnego, którego stwierdzono w 11 stanowiskach. W sumie 20 młodych na wylocie stwierdzono w 8 gniazdach. Bociany gnieździły się na dębach, sosnach i olchach. Szacuje się, że w województwie łódzkim gniazduje około 25-30 par tego gatunku.

W drugiej prezentacji pt. „Dlaczego warto czytać obrączki na drapolach? Na przykładzie Doliny Bzury”, Tomasz Przybyliński przedstawił ciekawe dane dotyczące pochodzenia obserwowanych na północy regionu ptaków drapieżnych i bociana czarnego. Dzięki odczytom (głównie) kolorowych obrączek autor uzyskał ciekawe informacje zarówno o gatunkach lęgowych na wspomnianym obszarze, jak i o ptakach tylko tędy migrujących. Do najciekawszych stwierdzeń można zaliczyć lęgi bielika pochodzącego z Litwy, stwierdzenia rybołowów z Łotwy i Finlandii, bocianów czarnych z Czech oraz obserwację orlika grubodziobego zaobrączkowanego na Białorusi. Na koniec prelegent udzielił wszystkim praktycznych wskazówek przydatnych w czasie prób odczytywania obrączek na drapolach. Dolina Bzury, ze swoją mozaiką siedlisk (łąki, stawy, podmokłe lasy) wydaję się być istotnym obszarem przystankowym dla ptaków migrujących, zwłaszcza z państw położonych na wschodnich wybrzeżach Bałtyku, jaki i koczujących w okresie polęgowym, co potwierdziły uzyskane w czasie odczytów dane.

W trzeciej prezentacji pt. „Sęp tu, sęp tam - czyli o prywatnych potyczkach z europejskimi gatunkami sępów”, Tomasz Janiszewski zaprezentował obecny stan populacji europejskich gatunków sępów wraz informacją na temat jego zmian i zagrożeń w ciągu ostatnich dwóch wieków na tym kontynencie i w Polsce. Prezentację urozmaiciła relacja odnosząca się do własnych doświadczeń związanych z obserwacjami gatunków z tej grupy m.in. na terenie Hiszpanii, Krety, Chorwacji i Rumunii. Punktem wyjścia było nawiązanie do Sekcji Ochrony Orła, Sępa i Puchacza istniejącej do 1946 roku. Spośród kilkunastu gatunków sępów Starego Świata szczegółowo omówiono stan populacji czterech lęgowych w Europie: orłosępa (250 par), ścierwnika (1,5 tys. par), sępa kasztanowego (2,9 tys.-3,15 tys. par) i sępa płowego (35 tys.-40 tys. par).  W przypadku nieomal wszystkich sępów na zachodzie Europy ma miejsce wyraźny wzrost, natomiast na wschodzie znaczący spadek ich liczebności. Zwrócono uwagę na dramatyczne spadki liczebności sępów w południowo-wschodniej części Azji w wyniku zatrucia diklofenakiem – lekiem przeciwzapalnym stosowanym w leczeniu bydła. Masowe zatrucia są też zagrożeniem dla sępów w Afryce, gdzie jednak najważniejszym tego powodem jest zjadanie przez ptaki zatrutej padliny, co jest jedną z form walki z dużymi drapieżnikami stosowaną przez hodowców bydła .

Na ostatniej prezentacji Dariusz Anderwald przedawnił „Wyniki telemetrii bielików (Ostra, Elektra, Elektron) w województwie łódzkim na podstawie loggerów GPS-GSM”. Omówiono bieżące losy OSTREJ, juwenalnej samicy wyposażonej w logger w 2020 roku, która od tego czasu corocznie odwiedza: Pojezierze Drawskie, Słowiński Park Narodowy, Wisłę w okolicach Płocka, Dolinę Bzury i kompleks stawów hodowlanych  na Białorusi. Ostra połowę września i cały październik w tym sezonie spędziła właśnie w Pradolinie Bzury na odcinku około 30-40 km żerując na łąkach oraz kilku kompleksach stawów hodowlanych. Jeden raz wybrała się na „wycieczkę” 60 km na S robiąc dużą pętlę nad terenami zurbanizowanymi Zgierza, Łodzi, Brzezin i Głowna. Co ciekawe nad Bzurą sporo czasu spędzała w bezpośredniej bliskości czynnych od wielu lat trzech gniazd bielików, które prawdopodobnie po sezonie nie przeganiały jej ze swoich rewirów. ELEKTRA, dorosła samica w Nadleśnictwie Przedborów w październiku wylatała ca 640 km. Zebrano 848 pozycji w interwale co 15 minut. Przez 18 dni wykazywała się dużą aktywnością (łowiecką). Jej główne żerowiska znajdowały się nad rzeką Prosną, stawami hodowlanymi Rybakówka oraz Jeziorem Królewiec oddalonych odpowiednio 2,5 km, 5 km i 7,2 km od gniazda. Przy samym gnieździe w tym miesiącu pojawiła zaledwie tylko raz. Kilka razy oddaliła się poza rewir na odległość 16 km na NW i 25 km na NE. ELEKTRON, jedno z dwóch piskląt ELEKTRY, został wyposażony w logger 2 czerwca. Pierwsze loty za gniazdo zaczął wykonywać w drugiej dekadzie lipca. Od początku sierpnia systematycznie żeruje dokładnie w tych samych miejscach, co ELEKTRA, tj. na stawach Rybakówka i Jezioro Królewiec. Wielokrotnie lokalizacje samicy i młodego są wtedy identyczne. W sierpniu wykonał sześć samodzielnych lotów eksploracyjnych poza rewir rodzicielski w różnych kierunkach na odległość od 10 do 23 km. 27 sierpnia zerwał więzi z parą ptaków dorosłych i przemieścił się w ciągu 4 dni 260km na NE w okolice Siedlec, gdzie koczuje w kilku miejscach, głównie na stawach hodowlanych.

Wszystkim prelegentom podczas spotkania oraz osobom biorącym udział w pracach terenowych w 2022 roku składamy serdeczne podziękowania.

GALERIA ZDJĘĆ:

ELEKTRA w chwili uwolnienia. Grabica 26.03.2021, woj. łódzkie, fot. D. AnderwaldELEKTRON, pisklę ELEKTRY. Nad-wo Przedborów, 2.06.2022, fot. D. AnderwaldOSTRA na Pojezierzu Drawskim. 25.09.2020, fot. C. KorkoszOdczytana na polach samica błotniaka łąkowego w 2cy z obrączką. Dolina Bzury, fot. T. Przybyliński

Odczytany juwenalny łotewski rybołów z obrączką. Dolina Bzury, fot. T. PrzybylińskiSęp płowy, Kreta 9.06.2021, fot. T. JaniszewskiSęp płowy Kreta 9.06.2021, fot. T. Janiszewski